Edliyyeinfo.az xatırladır ki, bu gün Azərbaycan Ordusunun 1992-ci ildə həyata keçirdiyi Daşaltı əməliyyatından 34 il ötür. Sözügedən əməliyyat Qarabağ münaqişəsinin ilk mərhələsində, Şuşa rayonunun Daşaltı kəndi istiqamətində aparılmış hərbi əməliyyatlardan biri kimi tarixə düşüb.
Məlumata görə, əməliyyatın məqsədi Şuşa şəhəri yaxınlığında yerləşən Daşaltı kəndinin nəzarətə götürülməsi və bölgədəki strateji mövqelərlə bağlı vəziyyətin dəyişdirilməsi olub. Əməliyyat 1992-ci il yanvarın 25-i axşam saatlarından 26-sı axşamadək davam edib.
Daşaltı əməliyyatı üçün Şıxov taborunun tərkibindən təxminən 200 nəfər şəxsi heyət cəlb olunub. Əməliyyata o dövrdə müdafiə naziri vəzifəsini icra edən Tacəddin Mehdiyev rəhbərlik edib. Əməliyyat planına əsasən bir qrup Nəbilər kəndi istiqamətindən Qızılqaya yüksəkliklərinə qalxaraq Daşaltı–Sığnax yolunu bağlamalı, digər qrup isə Daşaltıdan Şuşakənd istiqamətində hərəkətin qarşısını almalı idi.
Lakin əməliyyat zamanı bir sıra amillər vəziyyətə təsir göstərib. Dağlıq ərazi, sərt hava şəraiti, rabitə imkanlarının məhdudluğu və əməliyyatın icrası zamanı yaranan çətinliklər planın tam şəkildə həyata keçirilməsinə mane olub. Nəticədə Daşaltıya daxil olan bölmələr pusqu ilə qarşılaşıb, digər qruplar isə itkilər verərək geri çəkilmək məcburiyyətində qalıb.
Rəsmi və qeyri-rəsmi mənbələrdə qeyd olunur ki, əməliyyat zamanı Azərbaycan tərəfi təxminən 100-ə yaxın itki verib. Həmin dövrdə Müdafiə Nazirliyinin Kəşfiyyat Bölüyünün rəis müavini olan polkovnik-leytenant Riad Əhmədov itkin düşüb və onun taleyi bu günədək məlum deyil. Qarşı tərəfin də əməliyyat zamanı itkilər verdiyi bildirilir.
Daşaltı əməliyyatı Azərbaycan hərb tarixində Qarabağ münaqişəsinin ilk illərində baş vermiş mürəkkəb hadisələrdən biri kimi dəyərləndirilir. Bu hadisə sonrakı dövrlərdə ordu quruculuğu və hərbi planlaşdırma sahəsində aparılan işlər üçün təcrübə kimi qeyd olunur.
Qeyd edək ki, 2020-ci il sentyabrın 27-də başlayan Vətən müharibəsi zamanı Azərbaycan Ordusunun həyata keçirdiyi uğurlu əks-hücum əməliyyatları nəticəsində işğal altında olan torpaqlar, o cümlədən Daşaltı kəndi azad edilib. 2020-ci il noyabrın 9-da Daşaltı kəndi üzərində nəzarət bərpa olunub.
Azadlıqdan sonra aparılan araşdırmalar zamanı bir sıra ərazilərdə kütləvi məzarlıqlar aşkarlanıb. 2021-ci il fevralın 17-də Daşaltı kəndi ərazisində aşkar edilən kütləvi məzarlıqdan 7 nəfərə məxsus meyit qalıqları çıxarılaraq aidiyyəti qurumlara təhvil verilib. Aşkar edilən faktlar bölgədə müharibə dövründə baş vermiş hadisələrin araşdırılması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Daşaltı əməliyyatı bu gün Azərbaycan tarixində yadda qalan hərbi hadisələrdən biri kimi xatırlanır və Qarabağ münaqişəsinin ilk illərində yaşanan çətinlikləri əks etdirən mühüm tarixi mərhələ hesab olunur.
