Malıbəyli və Quşçular kəndlərində baş verən hadisələr Qarabağ münaqişəsinin 1992-ci ilin əvvəllərində kəskinləşdiyi dövrdə regionda formalaşmış hərbi-siyasi vəziyyətin nəticəsi kimi qiymətləndirilir. Tarixi mənbələrə əsasən, fevral ayının ilk ongünlüyündə Xocalı ətrafında yerləşən bu kəndlər strateji mövqelərinə görə mühasirəyə alınıb və ardıcıl silahlı hücumlara məruz qalıb. Hücumdan əvvəl əhalinin yaşayış imkanları məhdudlaşdırılıb, yollar bağlanıb və kəndlər faktiki olaraq blokada şəraitində saxlanılıb. Nəticədə mülki əhalinin təhlükəsiz şəkildə ərazini tərk etməsi mümkünsüz olub. Hərbi əməliyyatlar zamanı yaşayış evləri, təsərrüfat obyektləri və sosial infrastruktura ağır ziyan dəyib, dinc sakinlər arasında çoxsaylı itkilər qeydə alınıb. Tarixi təhlillər göstərir ki, bu hücumlar təkcə hərbi nəzarətin ələ keçirilməsi məqsədi daşımayıb, eyni zamanda əhalinin doğma torpaqlardan zorla çıxarılmasına yönəlib. Hadisələrin gedişində mülki şəxslərlə döyüşçülər arasında fərq qoyulmaması beynəlxalq humanitar hüququn əsas prinsiplərinin pozulduğunu sübut edir. Bu faktlar Malıbəyli və Quşçular hadisələrinin sonradan baş verən daha genişmiqyaslı faciələrin, xüsusilə Xocalı soyqırımının xəbərçisi olduğunu göstərir.
Edliyyeinfo.az xəbər verir ki, tarixi sənədlərin, arxiv materiallarının və şahid ifadələrinin sistemli şəkildə araşdırılması bu qətliamın regional münaqişə çərçivəsində deyil, mülki əhaliyə qarşı yönəlmiş məqsədli zorakılıq aktı kimi dəyərləndirilməsinə əsas yaradır. İllər keçməsinə baxmayaraq, Malıbəyli və Quşçular qətliamı Azərbaycan tarixində dərindən öyrənilməsi və gələcək nəsillərə obyektiv şəkildə çatdırılması vacib olan faciələrdən biri olaraq qalır.
